Matriks Metalloproteinazlar (MMP)

Matriks metalloproteinazlar, dermisi bir arada tutan yapısal proteinleri kesen bir enzim ailesidir — insan dokusunda yirmiden fazlası bulunur. Numarayla anılırlar: MMP-1, sağlam tip I kolajende ilk kesiği yapan kolajenazdır; MMP-9 ortaya çıkan parçaları daha da ayırır; MMP-3 proteoglikanlarla uğraşır ve diğerlerini etkinleştirir. Her birinin etkin bölgesinde bir çinko iyonu vardır ve her biri TIMP adı verilen doku inhibitörlerince dizginlenir.

Bu bir kusur değildir. Yara sonrası yeniden yapılanma, dermal matriksin olağan yenilenmesi ve hücrelerin doku içinde yer değiştirmesi, denetimli protein kesimine dayanır. Önemli olan dengedir. Morötesi ışık, AP-1 sinyal yolağı üzerinden MMP etkinliğini saatler içinde yükseltirken yeni prokolajen üretimini de baskılar: iskele daha hızlı kesilir, daha yavaş onarılır.

Yıllar boyu yinelendiğinde fotoyaşlanmanın doku düzeyindeki görüntüsünün büyük kısmı budur: kolajen yalnızca azalmaz, parçalanır; onarım özensiz kalır; sağlam bir iskelenin gerginliğini yitiren fibroblastlar eskisinden az üretir. Döngü kendini besler — bu yüzden söz konusu hasarı önlemek, geri almaktan çok daha kolaydır.

Rutin açısından sonuç kısadır. Tetikleyici morötesidir, dolayısıyla arkasında en çok kanıt bulunan önlem günlük güneş korumasıdır. Retinoitlerin, MMP-1'in UV kaynaklı yükselişini yumuşattığı ve prokolajeni artırdığı belgelenmiştir. Bunun ötesinde pek çok bitkisel özüt, tüp içi testlere dayanarak MMP inhibitörü diye pazarlanır — bir enzimi kapta baskılamakla dermisi değiştirmek arasında uzun bir yol vardır.